Các tư liệu lịch sử thời cổ đại thường kèm theo những chi tiết kỳ quái, mà ngày nay người ta cho rằng là do trí tưởng tượng của người xưa tạo thành. Tuy nhiên, có một số điều giống nhau đến lạ lùng trong các ghi chép cổ ở cả phương Đông và phương Tây, khi mà chưa có điều kiện giao lưu văn hóa, không khỏi khiến người ta hoài nghi…

Bức chạm khắc của Henricus Petrus, năm 1544, khắc họa (từ trái sang phải) người một chân, nữ khổng lồ một mắt, cặp đôi 2 đầu chung thân, dị nhân không đầu Blemmye, và người đầu chó. (Ảnh qua Wikimedia Commons)

Trong cả văn hóa phương Đông lẫn phương Tây cổ đều có miêu tả về các sinh vật kỳ dị, giống người mà dường như không phải người, thường được người hiện đại cho là sinh vật Thần thoại. Tuy nhiên, một số trong đó được miêu tả khá giống nhau trong hai nền văn hóa độc lập, khiến người ta tò mò và đặt ra các nghi vấn, rằng đây chỉ là sự trùng hợp trong trí tưởng tượng của người xưa, hay quả thật những sinh vật ấy đã từng xuất hiện trên mặt đất?

Một ví dụ cho điều này, chính là chủng dị nhân không đầu.

Dị nhân không đầu Blemmye

Blemmyes bắt nguồn từ một bộ tộc sinh sống ở Nubia, là một vùng dọc theo sông Nile, nằm ở bắc Sudan và nam Ai Cập. Tên gọi Nubia có nguồn gốc từ người Noba, những người du mục đã định cư khu vực này vào thế kỷ thứ 4, sau sự sụp đổ của Meroe – Kinh đô của Vương quốc Kush (trong những tác phẩm địa lý Hy Lạp thời kỳ đầu, vương quốc Meroe được biết đến với tên gọi Ethiopia).

Các Blemmyes lần đầu tiên được mô tả vào 2.500 năm trước bởi sử gia Hy Lạp Herodotus, nơi ông gọi họ là akephaloi ( tiếng Hy Lạp : ἀκέφαλοι – không có đầu). Theo Herodotus, những sinh vật này sống ở phía tây của Libya, được cho là “rất đồi núi và rừng rậm, và có động vật hoang dã”. Blemmyes được cho là có hai loại: với mắt trên ngực hoặc với đôi mắt trên vai.

Bộ tộc không đầu Blemmyes. (Ảnh qua Pinterest)

Cái tên Blemmyes có thể được tìm thấy trong The Geography of Strabo. Nhà địa lý học Hy Lạp thế kỷ thứ nhất này mô tả Blemmyes không phải là quái vật, mà là một bộ tộc sinh sống ở phần dưới của Nubia, dọc theo sông Nile hướng tới Biển Đỏ. Nhà văn La Mã Pliny the Elder khẳng định những người không đầu trên là có thật trên thế giới. Theo Pliny, những người đặc biệt này là một bộ tộc du mục, từng sống ở Ethiopia.

Câu chuyện về tộc Blemmyes tồn tại vào thời Trung Cổ xuất hiện trong The Travels of Sir John Mandeville  vào thế kỷ 14. Mặc dù họ không được gọi là Blemmyes nhưng thông qua mô tả của Mandeville về những sinh vật này thì chúng ta có thể biết ông đang nói tới tộc Blemmyes: “người có tầm vóc thô tục và loại đáng nguyền rủa không có đầu. Và đôi mắt của chúng nằm trong vai của chúng”. Tuy nhiên, Mandeville không nói họ ở Châu Phi, thay vào đó, trên một hòn đảo ở Châu Á.

Nhà văn La Mã Pliny the Elder khẳng định những người không đầu trên có thật trên thế giới. (Ảnh qua baomoi.com)

Thế kỷ 16 – 17, nhà thám hiểm người Anh Walter Raleigh, cũng thuật lại những sinh vật giống như Blemmyes. Raleigh báo cáo rằng các sinh vật “được gọi là Iwaipanoma; họ được báo cáo là có đôi mắt nằm trong vai của họ, và miệng thì ở giữa ngực”. Không giống như Herodotus, hay Pliny, hay Mandeville, Raleigh tuyên bố rằng những sinh vật không đầu này sống ở Guyane thuộc Pháp, ở Nam Mỹ. Mặc dù Raleigh không thấy Iwaipanoma, nhưng ông tin rằng họ là thật, dựa trên những tường thuật mà ông cho là đáng tin cậy.

Trong The Romance of Alexander, một trong số rất nhiều bộ sưu tập các truyền thuyết liên quan đến Alexander Đại đế, đã mô tả việc Alexander bắt gặp những người không đầu màu vàng cao 6 feet và có râu đến đầu gối.

“Hình Thiên” trong Sơn Hải Kinh

Sơn Hải Kinh ghi chép quá nhiều điều quái dị kỳ lạ nên thường bị xem là sách hoang đường. (Ảnh qua Epoch Times)

Sơn Hải Kinh là cuốn sách kỳ lạ trong kho tàng tri thức của người Trung Quốc cổ đại, đa số ghi chép về những dị thú linh vật mà ngày nay khó có thể tìm thấy được nữa, nên thường được cho là hoang đường. Tuy vậy, một điều thú vị là trong Sơn Hải Kinh cũng có ghi chép về Hình Thiên, một sinh vật không có đầu mà vẫn sống được.

Theo Thần thoại Trung Quốc thì Hình Thiên là một hung thần tranh ngôi vị với Hoàng Đế, bị bắt chém đầu rồi mà vẫn không chết, có thể  “dùng hai vú làm mắt, dùng rốn làm miệng, cầm mộc mà múa”.

Theo cuốn Tử bất ngữ  được viết vào đời nhà Thanh, có người tên là Khiêm Quang kể lại rằng: Từng dạt vào một đảo lạ, có trên ngàn người, đều béo lùn không có đầu, lấy hai vú làm mắt, chớp chớp động đậy. Lấy rốn làm miệng, đưa thức ăn tới gần thì húp vào mà nhai, tiếng nói lí nhí không nghe rõ…”

Nhiều người cho rằng ấy là tộc người Hình Thiên, rất có thể là hậu duệ của hung thần Hình Thiên năm xưa.

Trải qua hàng nghìn năm, câu chuyện về những chủng dị nhân không đầu vẫn luôn được nhắc tới và lưu truyền trong đời sống, văn hóa, tôn giáo, tín ngưỡng của nhân loại. Dù ngày nay còn rất ít người tin rằng họ thật sự tồn tại, nhưng dẫu sao đây vẫn là một phần trong nền văn minh tinh thần phong phú mà cổ nhân đã lưu lại cho chúng ta.

Thế Di (t/h)