Hình tượng con quạ trong các nền văn hóa Đông và Tây

Con quạ xuất hiện trong nhiều điển cố, điển tích ở cả hai nền văn hóa phương Đông và phương Tây. Tuy nhiên tại mỗi quốc gia khác nhau thì quan niệm về loài vật này cũng khác nhau, có nơi xem chúng là hiện thân của tai ương và chết chóc, nhưng cũng có nơi rất tôn kính hình tượng của chúng…

Hình ảnh con quạ trong một bức tranh Triều Tiên. (Ảnh qua Wikipedia)

Con quạ trong văn hóa phương Tây

Trong Thần Thoại Hy Lạp, quạ được xem là sứ giả của Thần Apollo trong thế giới loài người, nhưng nó thường báo hiệu cho điềm gở.

Thần ánh sáng và chân lý Apollo trong Thần thoại Hy Lạp. (Ảnh qua pinterest)

Trong Thần Thoại Bắc Âu thì quạ là vật thân cận của Thần tối cao Odin, vua của các vị Thần tộc Aesir. Odin còn là vị Thần của chiến tranh và sự khôn ngoan, thường cưỡi trên lưng con ngựa tám chân có tốc độ nhanh nhất vũ trụ, con quạ đậu trên vai vị Thần này khi ông quan sát các trận chiến và định ra bên nào sẽ giành chiến thắng.

Thần Odin cưỡi con ngựa tám chân luôn xuất hiện trong các trận chiến cùng với một con quạ theo sau. (Ảnh qua tinhhoa)

Trong Thần Thoại Celtic, Nữ Thần chiến tranh Morrigan hiện thân dưới hình tượng quạ trong chiến trận, và cũng giống như Odin, vị Nữ Thần này sẽ định ra những ai hy sinh và những ai thắng trận.

Trong một số sử thi phương Tây, quạ còn là loài vật báo hiệu cái chết của các vị anh hùng trong những trận đánh lớn. Chúng thường đi thành cặp, và thường xuất hiện trước người phụ nữ là mẹ hoặc vợ của các anh hùng để đưa tin dữ.

Hầu hết văn hóa phương Tây không có cái nhìn tốt đẹp về sinh vật chuyên ăn xác thối này, tuy nhiên cũng có ngoại lệ. Kinh Thánh Hebrew của người Do Thái (hay cũng là Kinh Cựu Ước của Cơ đốc giáo), quạ là loài vật đầu tiên được nhắc tới. Sách Sáng Thế mô tả rằng sau Đại hồng thủy, Noah đã cử một con quạ ra ngoài thuyền để xem nước đã rút cạn hay chưa. Sau đó, quạ cũng được nhắc tới nhiều lần, đôi khi nó là sứ giả của Chúa trời. Sau này trong một số truyền thuyết của Cơ đốc giáo, quạ còn đóng vai trò bảo vệ cho một số vị Thánh trong thế giới con người, khi họ gặp tai họa.

Con tàu Noah được nhắc đến trong Kinh Thánh. (Ảnh qua kknews.cc)

Ngày nay, người phương Tây vẫn thương xem quạ là hiện thân của điềm gở. Người Pháp tin rằng quạ là linh hồn của các linh mục xấu xa. Người Đức coi con quạ là hiện thân của linh hồn bị nguyền rủa. Còn đối với người Thụy Điển, quạ kêu vào ban đêm báo hiệu cho linh hồn của người chết không được an táng đầy đủ.

Con quạ trong văn hóa phương Đông

Khác với phương Tây, trong văn hóa phương Đông, những vương giả của loài quạ xuất hiện trong khá nhiều truyền thuyết, mang màu sắc huyền bí và cao quý hơn.

Quạ được xem là loài chim quốc gia của Bhutan, đại diện cho Jarog Dongchen, một trong những vị Thần bảo hộ quyền lực nhất đất nước này.

Trong Thần Thoại Triều Tiên, quạ ba chân được gọi là Samjok-o. Trong giai đoạn của vương quốc Goguryeo, Samjok-o được coi là biểu tượng của mặt trời. Người Goguryeo cổ đại nghĩ rằng một con quạ ba chân sống trên mặt trời, trong khi một con rùa sống trên mặt trăng. Samjok-o là một biểu tượng của quyền lực được đánh giá cao, được cho là mạnh hơn cả rồng và bonghwang (phượng hoàng) của Triều Tiên.

Con quạ trong văn hóa Triều Tiên đã dẫn lối cho Thiên hoàng. (Ảnh qua twitter)

Trong Thần Thoại Nhật Bản, quạ hoặc chim ác đen được gọi là Yatagarasu, quạ tám thước. Yatagarasu là hiện thân của sứ giả, được Thiên Đàng gửi xuống để chỉ dẫn hoặc can thiệp vào xã hội loài người.

Một vị thánh là Bhusunda trong đạo Hindu thường xuất hiện dưới hình tượng là một con quạ, đã vượt qua nhiều lần đại kiếp nạn của thế giới, và sống ở một cái cây trên núi Meru. Quạ cũng là linh vật của một số vị Thần khác tại Ấn Độ.

Con quạ trong văn hóa Ấn Độ. (Ảnh qua pinterest)

Ở Trung Hoa, hình tượng quạ ba chân (tam túc ô) đại diện cho mặt trời, được truyền tụng rộng rãi qua truyền thuyết Hậu Nghệ bắn mặt trời. Người Hán thì xem quạ như một dấu hiệu thần kỳ để tái lập trật tự xã hội. Còn trong quan niệm dân gian, con quạ còn là biểu tượng của “đức hiếu thảo”. Quạ cũng gắn liền với truyền thuyết về Ngưu Lang và Chức Nữ, theo đó vào ngày mồng 7 tháng 7 âm lịch hằng năm, chúng sẽ đội đá làm cầu để cặp tình nhân này gặp gỡ sau một năm xa cách.

Trong Tây Du Ký, Đường Tăng được một vị Bồ Tát là Ô Sào thiền sư tu trên ổ quạ truyền cho tâm kinh; tâm kinh cũng có vai trò không nhỏ giúp Đường Tam Tạng kiên định tới Tây phương thỉnh kinh Phật.

Tam túc ô bị rồng và phượng hoàng vây quanh. (Ảnh qua twitter)

Tuy nhiên ở Việt Nam, con quạ được xem là kẻ tham ăn, vì thế nó đã phải mang bộ lông màu đen suốt đời, là biểu tượng của điềm dữ, thường gắn liền với những bất hạnh của con người. Đôi khi con quạ cũng xuất hiện trong các câu truyện cổ tích vì trí thông minh của nó vượt hơn so với các con vật khác.

Theo Trí Thức Việt Nam

Danh Mục : Văn hóa
x